RTBF Liège

La société momentanée des bureaux d’architectures ARCHI2000 (pilote) – BAG – SYNTAXE a remporté l’appel d’offre lancé en janvier 2007 par la RTBF pour la réalisation du projet immobilier de la RTBF Liège sur le site de la Mediacité, grand projet de centre commercial. Ce projet de construction neuve comporte ± 12.000 m² bruts hors sol et accueille l’antenne culturelle de la RTBF avec, entre autres, un très important studio télévision de 35m x 35m.

De tijdelijke vennootschap van de architectenbureaus Archi 2000 (leiding) – BAG – Syntaxe heeft de door de RTBF in januari 2006 gelanceerde aanbesteding bij inschrijving voor de verwezenlijking van het vastgoedproject van de RTBF-Luik op de site van Médiacité (groot Shoppingcenterproject) in de wacht gesleept. Dit nieuwbouwproject beslaat ± 12.000 bruto m² boven de grond en is bestemd om er de culturele antenne van de RTBF met o.a. een zeer belangrijke tv-studio van 35mx35m in onder te brengen. De situation van de RTBF binnen de stad van Luik leidde on stot twee gedachten : ten eerste op de relatie van het project met dat van “Médiacité”, ten tweede op de interactie tussen het project en het bredere stedelijke milieu. Het RTBF project vestigt zich op hetzelfde terrein als “Médiacité”. Niettemin mag er geen verwisseling, geen assimilatie tussen de twee projecten ontstaan door de architectuur. Het doel van de RTBF en zijn ontwerp, altijd vernieuwd, van zijn opdracht van publieke dienst onderscheiden het duidelijk van de activiteiten van puur recreatie van het naburige project. De architectuur moet daarom de verantwoording voor deze ambivalentie nemen : de RTBF van de andere bezetters van de site duidelijk onderscheiden en, tegelijkertijd, het volumetrische evenwicht gepland voor de toekomstige inrichtingen van de buurt houden : de integratie maar ook de vitale behoefte van autonomie oplossen.

The temporary company of architecture offices Archi 2000 (pilot) – BAG –Syntax has won the offer call from January 2006 from the RTBF for the accomplishment of the real estate project for RTBF Liège within the “Mediacité” site, a major mall project. This new construction project involves roughly ± 12,000 m² surface on ground and is destined to welcome the cultural antenna of the RTBF, with among other things a very large television studio (35mx35m). The position of the RTBF within the city of Liège brought us to two thoughts : the first one on the relation of the project with the major project “Médiacité”, the second one on the interaction between the project and the wider urban environment. The RTBF project establishes itself on the same ground as the “Médiacité” project. Nevertheless, no confusion nor assimilation between the two projects should occur because of the architecture. The objective of the RTBF and its conception, constantly renewed, of its mission of public service must clearly distinguish it from the plain leisure activities of the neighbouring project. The architecture must therefore assume this ambivalence : visibly distinguish the RTBF from the other occupiers of the site and, at the same time, maintain the volumetric balance foreseen for the future developments of the neighbourhood : solve both the integration and the vital need for autonomy.

La position de la RTBF au sein de la ville de Liège nous a conduit à deux réflexions : la première sur la relation du projet avec le vaste projet «Médiacité », la deuxième sur l’interaction entre le projet et l’environnement urbain plus large. Le projet RTBF s’implante sur le même terrain que le projet « Médiacité ». Pour autant, aucune confusion, aucune assimilation entre les deux projets ne doit naître de l’architecture. La vocation de la RTBF et sa conception sans cesse renouvelée de sa mission de service public, la distinguent clairement des activités de loisir pur du projet voisin. L’architecture doit assumer dès lors cette ambivalence : distinguer lisiblement la RTBF des autres occupants du site, et, dans le même temps, maintenir l’équilibre volumétrique projeté pour les futurs aménagements du quartier : résoudre à la fois l’intégration et le besoin vital d’autonomie.

In Luik heeft de RTBF altijd een plaats bezet gehouden die wijd geindentificieerd was door de inwoners : de Palais des Congrès en het gebouw in de rue du Parc. De inzet van dit nieuwe gebouw was ook die sterke identificatie van de RTBF te bewaren, of zelfs te versterken. De positie van dit nieuwe gebouw, langs  de afleiding van de Maas, langs een belangrijke snelweg en naast een project geopened voor een zeer breed publiek is een evident voordeel. Maar dit voordel moet niet, door zijn kracht, het RTBF project symbolisch verdringen. Daarom leek het ons verstandig een kenmerkend silhouet te geven aan het RTBF gebouw, zeer identificeerbaar, dat het een herkenningspunt maakt in het stedelijke milieu. Het resultaat van onze gedachten is een gebouwde architectuur met een bepaalde matigheid, in tegenstelling tot de spelverbeelding van het “Médiacité” project. De behandeling van de hoek, het zichtbare deel van het project, is de gelegenheid om het silhouet van het gebouw te vormen : het kruispunt van een verticaal en een horizontaal volume trekken de blik van de waarnemer aan, met een onverwachte handtekening in het stadstraject. Deze monumentale “bewegwijzering”, die, zoals we kunnen ons verbeelden, zich zoals een identificator technologisch voorwerp ontwikkelt, lijkt ons een echt antwoord voor onze tijden, meer dan een symboliek (de antenne) nu aan een andere periode gebonden, voortaan verkwanseld door de grote toename van antennes op onze grondgebieden. Dit volume onderschept, visueel, de lengteassen van de kades op de overheveling van de Maas, hoofdassen van de waarneming van het project, in korte zoals in lange blik.

In Liège, the RTBF has always occupied a place widely identified by the inhabitants: the palais des Congrès and the building of the rue du Parc. The stake of this new building also was to keep this strong identification, or even reinforce it. The location of the new building, along the diversion of the Meuse, along a main road and next to a project opened to a very wide audience, is an obvious advantage. But this asset can not, by its strength, symbolically supplant the RTBF project.  That’s why we thought it would be judicious to give a characteristic outline to the RTBF building, highly recognisable, which makes it a landmark in the urban environment. The result of our thoughts is a constructed architecture, with a certain sobriety, as opposed to the playful fantasy of the project “Médiacité”. The treatment of the angle, the visible part of the project, is an opportunity to shape the outline of the building : the crossing between a vertical and a horizontal volume catches the eye of the observer, with an unexpected signature in the urban journey. This monumental “signage”,  which could develop as an identifying piece of technology, seems to us to be a real answer fitting our time, more than a symbolism now attached to another era (the antenna), from now on tarnished by the multiplication of antennas on our territories. This volume visually intercepts the longitudinal axes of the embankments on the diversion of the Meuse, main axes of perception of the project, in long as in short view.

A Liège, la RTBF a toujours occupé une place largement identifiée par les habitants : le Palais des Congrès et l’immeuble de la rue du Parc. L’enjeu de ce nouveau bâtiment était également de conserver à la RTBF cette identification forte, voire de la renforcer. La position du nouvel immeuble, le long de la dérivation de la Meuse, le long d’une voie de passage routier importante et à côté d’un projet ouvert à un très large public est un atout évident. Mais cet atout ne doit pas, par sa force, supplanter symboliquement le projet RTBF. C’est pourquoi il nous a semblé judicieux d’offrir au bâtiment de la RTBF une silhouette caractéristique, éminemment identifiable, qui en fait un élément repère dans le paysage urbain.

Le résultat de nos réflexions est une architecture construite avec une certaine sobriété, par opposition à la fantaisie ludique du projet « Médiacité ». Le traitement de l’angle, la tête de pont du projet, est l’occasion de façonner la silhouette du bâtiment: le croisement d’un volume vertical et d’un volume horizontal attire le regard de l’observateur, par une signature inattendue dans le parcours urbain. Cette « signalétique » monumentale, que l’on peut imaginer se développer comme un objet technologique identificateur, nous semble une réponse réellement inscrite dans notre temps, davantage qu’une symbolique désormais attachée à une autre époque (l’antenne), symbolique désormais galvaudée par la multiplication d’antennes sur nos territoires. Ce volume intercepte visuellement les axes longitudinaux des quais sur la dérivation de la Meuse, axes principaux de perception du projet, en vue longue comme en vue courte.